2022
2022. urtea | |
---|---|
Kronologia | |
Mendeak | XX.a • XXI.a • XXII.a |
Hamarkadak | 2000(e)koa • 2010(e)koa • 2020(e)koa • 2030(e)koa • 2040(e)koa |
Urteak | 2019 • 2020 • 2021 • 2022 • 2023 • 2024 • 2025 |
Beste egutegi batzuetan | |
Gregoriotar egutegia | 2022 MMXXII |
Ab urbe condita | 2775 |
Armeniar egutegia | 1471 ԹՎ ՌՆՀԱ |
Bahá'í egutegia | 178 – 179 |
Bengaliar egutegia | 1429 |
Berber egutegia | 2972 |
Egutegi budista | 2566 |
Myanmarko egutegia | 1384 |
Bizantziar egutegia | 7530 – 7531 |
Koptoen egutegia | 1738 – 1739 |
Etiopiar egutegia | 2014 – 2015 |
Hebrear egutegia | 5782 – 5783 |
Egutegi hinduak | |
Bikram Samwat | 2078 – 2079 |
Shaka Samvat | 1944 – 1945 |
Kali Yuga | 5123 – 5124 |
Iraniar egutegia | 1400 – 1401 |
Islamiar egutegia | 1443 – 1444 |
Japoniar egutegia | Reiwa 4 (令和4年) |
Korear egutegia | 4355 |
Thailandiar eguzki egutegia | 2565 |
Unix denbora | 1640995200 – 1672531199 |
Holozeniar egutegia | 12022 |
Daturen bat gaineratzen baduzu, egunaren lotura segi dezakezu han ere sartzeko. Eskerrik asko!
2022a larunbatez hasitako urte arrunta izango da.
Aurreikuspenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Azaroa[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Azaroaren 21etik abenduaren 18ra Qatarko hainbat hiritan 2022ko Munduko Futbol Txapelketa ospatuko da.
Gertaerak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Euskal Herria[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Uztailaren 22an, Bakegileak erakundeak Ipar Euskal Herriko blokeo eguna aldarrikatu zuen, arazo eta oztopo handiak sortuz bide nagusietan. Guztia bake prozesuaren blokeoa salatzeko.
Mundua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 2tik 11ra - Gasaren prezioaren bat-bateko igoerak protestak eragin zituen Kazakhstanen. Gutxienez 225 hildako eta 5000 zauritu izan ziren.
- Urtarrilaren 14 eta 15a - Hunga Tonga–Hunga Haʻapai sumendiaren 2022ko erupzioa.
- Apirilaren 24a - 2022ko frantziar hauteskunde presidentzialen bigarren itzulian Emmanuel Macron gailendu zen botoen %58,55ekin, bere bigarren legealdirako hautatua izanik.
- Ekainaren 19a - 2022ko Frantziako Hauteskunde Legegileen bigarren itzulia: Ensemble koalizioak eskuratu zituen eserleku gehien, baina hauteskundeen aurretik zeukan gehiengo osoa galdu zuen.
- Ekainaren 24a - Dobbs auzia Jackson Women 's Health erakundearen aurka amaitu zen. Epai horrekin AEBetako Auzitegi Gorenak bertan behera utzi zuen abortu eskubide konstituzionala; aurrerantzean, estatu bakoitzak izanen du auziaren gainean erabakitzeko eskumena.
- Ekainaren 24a - Melillako sarraskian gutxienez 25 hildako izan ziren.
- Uztailaren 3a - Marmolada mendian izotz-jausi handi batek 9 hildako, 7 zauritu eta lau desagertu utzi zituen.
- Urriaren 2a - Hauteskunde orokorrak egin ziren Brasilen.
- Urriaren 8a - Ukrainako inbasioaren testuinguruan, Krimeako zubiaren galtzadan bat-bateko leherketa bat gertatu zen.
- Abenduaren 7a - Estatuaren autogolpe saiakera izan zen Perun.
Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Arte eta kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Euskal Herria[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Martxoaren 31tik apirilaren 10era - 2021eko martxoan COVID-19 pandemiaren eraginez bertan behera gelditu zen 22. Korrika ospatu zen. Amurriotik abiatu eta Donostian bukatu zen,
- Apirilaren 1a eta ekainaren 11 bitartean 2022ko Arabako Bertsolari Txapelketa jokatu zen. Peru Abarrategik txapela eskuratu zuen Manex Agirrerekin buruz burukoa jokatuta
- Irailaren 24tik urriaren 9ra - 2022ko Bertsolari Txapelketa Nagusiko lehen fasea.
- Urriaren 16a - Tafallan Nafarroa Oinez jaia ospatu zen.
- Urriaren 22tik abenduaren 3ra - 2022ko Bertsolari Txapelketa Nagusiko finalaurrekoa
- Abenduaren 18a - 2022ko Bertsolari Txapelketa Nagusia: Maialen Lujanbio izan zen irabazle. Bere hirugarren txapela jantzi zuen.
Mundua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Martxoaren 27a - 94. Oscar Sarien ekitaldia ospatu zen Hollywoodeko Dolby Antzokian. Will Smith aktorea eta Chris Rock umoristaren arteko gertakari batek sari banaketa "eklipsatu" zuen esatari askoren esanetan.
- Maiatzaren 14a - Eurovision Abesti Lehiaketaren 66. edizioa Ukrainak irabazi zuen Kalush Orchestra taldearen "Stefania" abestiarekin
- Abenduaren 11 - 2022ko Junior Eurovision Abesti Lehiaketa.
Zientzia eta teknologia[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Uztailaren 7tik 14ra - 2022ko Matematikarien Nazioarteko Biltzarra egin zen.
- Uztailaren 11 - James Webb teleskopioak bere eremu sakoneko lehen irudia igorri zuen.
- Urriaren 22a - Eguzki-eklipse partziala izan zen, Euskal Herrian eguerdi aldean izan zuena maximoa, magnitude oso txikiarekin.
Kirolak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Olinpiar Jokoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- 2022ko Neguko Olinpiar Jokoak (Beijing, Txinako Herri Errepublika; otsailaren 2a - otsailaren 20a).
- 4 Euskal herritarrek hartu zuten parte 3 kiroletan, hiruk Espainiako selekzioarekin eta besteak Brasilgoarekin.
Euskal Herria[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 16a - Athleticek 2022ko Espainiako Superkoparen finala jokatu zuen Real Madrilen aurka. 0-2 galdu zuen.
- Apirilaren 2a - 2022ko Miguel Indurain Sari Nagusia: Warren Barguil garaile.
- Apirilaren 9a - 61. Euskal Herriko Itzulia bukatu zen. Daniel Felipe Martínez kolonbiarrak eraman zuen txapela.
- Maiatzaren 10a - 2022ko Emakumeen Nafarroako Klasikoa: Sarah Gigante irabazle.
- Maiatzaren 15a - 2022ko Euskal Herriko Emakumezkoen Itzulia: Demi Vollering irabazle.
- Maiatzaren 17a - 2022ko Durango-Durango Emakumeen Saria: Pauliena Rooijakkers irabazle.
- Maiatzaren 29a - 2022ko Nafarroako Itzulia: Andrew Vollmer irabazle.
- Uztailaren 25a - 2022ko Ordiziako Klasika: Simon Yates irabazle.
- Uztailaren 30a - 2022ko Donostia Klasikoa: Remco Evenepoel irabazle.
- Uztailaren 31 - 2022ko Getxoko Zirkuitua: Juan Ayuso irabazle.
- Irailaren 11 - 2022ko Kontxako Bandera: Urdaibai (Bermeo)k 6. bandera eskuratu zuen, eta Oriok hirugarrena emakumezkoetan.
- Urriaren 21etik 29ra - Munduko XIX. Pilota Txapelketa jokatu zen Biarritz, Baiona, Bidarte eta Hazparnen.
Mundua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Otsailaren 24tik 27ra - O Gran Camiño txirrindularitza lasterketaren lehen edizioa jokatu zen Galizian. Alejandro Valverde izan zen garailea.
- Martxoaren 13a -
- 2022ko Tirreno-Adriatiko: Tadej Pogačar irabazle.
- 2022ko Paris-Niza: Primož Roglič irabazle.
- Martxoaren 19a - 2022ko Sei Nazioen Txapelketa: Frantziak 18. txapelketa eskuratu zuen, 12 urtetako lehorteari amaiera emanez. Partida guztiak irabazi zituen gainera.
- Martxoaren 27a - 2022ko Kataluniako Volta: Sergio Higuita irabazle.
- Apirilaren 4a - 2022ko Flandriako Tourra: Mathieu van der Poel irabazle.
- Apirilaren 17a - Turkiako Itzuliaren 57. edizioa amaitu zen. Patrick Bevin izan zen irabazlea.
- Apirilaren 17a - 2022ko Paris-Roubaix: Dylan van Baarle irabazle.
- Apirilaren 24a - 2022ko Lieja-Bastogne-Lieja: Remco Evenepoel irabazle.
- Maiatzaren 29a - 2022ko Italiako Giroa: Jai Hindley irabazle.
- Uztailaren 24a - 2022ko Frantziako Tourra: Jonas Vingegaard irabazle.
- Abuztuaren 7a - 2022ko Espainiako Traineru Txapelketa jokatu zen Castropolen. Club de Mar Bueuk gizonezkoetan eta Chapelak emakumezkoetan lortu zituzten beren aurreneko txapelak.
- Irailaren 11 - 2022ko Espainiako Itzulia bukatu zen. Remco Evenepoel izan zen irabazlea.
- Irailaren 24a - 2022ko The Rugby Championship: Zeelanda Berria irabazle.
- Azaroaren 12a - 2021eko Munduko Errugbi Koparen finala jokatu zen Zeelanda Berrian: Zeelanda Berriak atxiki zuen kopa, finalean Ingalaterrari 31 eta 34 irabazita.
Jaiotzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Heriotzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtarrila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urtarrilaren 1a - Calisto Tanzi, italiar negozio-gizona, Parmalat enpresaren sortzailea (j. 1938).
- Urtarrilaren 2a - Ana Bejerano, bizkaitar abeslaria (j. 1962).
- Urtarrilaren 2a - Xanti Iparragirre, gipuzkoar bertsolaria (j. 1934).
- Urtarrilaren 2a - Richard Leakey, kenyar antropologoa (j. 1944).
- Urtarrilaren 2a - Voltaire Schilling, brasildar irakaslea eta historialaria (j. 1944).
- Urtarrilaren 3a - Igor Bogdanoff, frantziar telebistako-aurkezle, ekoizle eta saiogile zientifikoa (j. 1949).
- Urtarrilaren 3a - Gianni Celati, italiar idazle, itzultzaile eta literatura kritikaria (j. 1937).
- Urtarrilaren 3a - Viktor Saneiev, georgiar atleta, jauzi hirukoitzean aditua (j. 1945).
- Urtarrilaren 5a - Kim Mi-soo, hegokorear aktore eta modeloa (j. 1992).
- Urtarrilaren 6a - Peter Bogdanovich, estatubatuar zinema zuzendaria eta zinemari buruzko liburuen idazlea (j. 1939).
- Urtarrilaren 6a - Flavio Etcheto, argentinar ekoizle, musikari, idazle eta konpositorea (j. 1969).
- Urtarrilaren 6a - Bob Falkenburg, estatubatuar tenislaria (j. 1926).
- Urtarrilaren 6a - Sidney Poitier, bahamar-estatubatuar aktore eta zinema zuzendaria (j. 1927).
- Urtarrilaren 6a - Maixux Rekalde, gipuzkoar bakezalea eta euskaltzailea (j. 1934).
- Urtarrilaren 7a - Andrés Salcedo, kolonbiar esataria, berriemailea, idazlea, musikagilea, aurkezlea eta kirol-kazetaria (j. 1940).
- Urtarrilaren 9a - Toshiki Kaifu, Japoniako Lehen Ministroa (j. 1931).
- Urtarrilaren 9a - Bob Saget, estatubatuar aktorea (j. 1956).
- Urtarrilaren 10a - Herbert Achternbusch, alemaniar idazlea, aktorea eta zinema-zuzendaria (j. 1938).
- Urtarrilaren 11 - Anatoli Aliabiev, errusiar biatleta (j. 1951).
- Urtarrilaren 11 - David Sassoli, italiar kazetari eta politikaria, Europako Parlamentuko presidentea (j. 1956).
- Urtarrilaren 11 - Ernest Shonekan, Nigeriako estatuburua (j. 1936).
- Urtarrilaren 12a - Ronnie Spector, estatubatuar abeslaria, The Ronettes taldeko ahots nagusia (j. 1943).
- Urtarrilaren 14a - Ricardo Bofill, kataluniar arkitektoa (j. 1939).
- Urtarrilaren 14 - Carmen de la Maza, gipuzkoar antzezlea (j. 1940).
- Urtarrilaren 15a - Danel Goikolea, gipuzkoar bertsolari eta bertsozalea (j. 1969).
- Urtarrilaren 15a - Felix Ormazabal, euskal abokatu eta politikaria (j. 1940).
- Urtarrilaren 16a - Kevin Flynn, irlandar errugbilaria (j. 1939).
- Urtarrilaren 16a - Hana Horka, kantari txekiarra, Asonance folk-taldeko kidea (j. 1964).
- Urtarrilaren 16 - Ibrahim Boubacar Keïta, Maliko presidentea (j. 1945).
- Urtarrilaren 18a - Francisco Gento, espainiar futbolaria, Espainiako Futbol Liga gehien jokatu eta irabazi zituen futbolaria (j. 1933).
- Urtarrilaren 18a - Yvette Mimieux, estatubatuar aktorea (j. 1942).
- Urtarrilaren 19a - Hardy Krüger, alemaniar aktorea (j. 1928).
- Urtarrilaren 19a - Gaspard Ulliel, frantziar aktore eta modeloa (j. 1984).
- Urtarrilaren 20a - Heidi Biebl, alemaniar eskiatzailea (j. 1941).
- Urtarrilaren 20a - Meat Loaf, estatubatuar aktore eta abeslaria (j. 1947).
- Urtarrilaren 20a - Jesus Murgiondo, gipuzkoar pilotazalea, Euskadiko Euskal Pilota Federazioaren lehenengo lehendakaria (j. 1931).
- Urtarrilaren 20a - Elza Soares, brasildar sanba, bossa nova eta Brasilgo herri musika abeslaria eta musikagilea (j. 1930).
- Urtarrilaren 21a - Rex Cawley, estatubatuar atleta (j. 1940).
- Urtarrilaren 23a - Jean-Claude Mézières, frantziar komikigile eta marrazkilaria (j. 1938).
- Urtarrilaren 23a - Thierry Mugler, frantziar moda-diseinatzailea (h. 1948).
- Urtarrilaren 24a - John Arrillaga, estatubatuar enpresaburua, Silicon Valleyko lur-jaberik nagusienetariko bat (j. 1937).
- Urtarrilaren 24a - Szilveszter Csollány, hungariar gimnasta (j. 1970).
- Urtarrilaren 25a - Wim Jansen, herbehereetar futbolari eta entrenatzailea (j. 1946).
- Urtarrilaren 27a - René de Obaldia, frantziar idazlea (j. 1918).
- Urtarrilaren 28a - Leire Iribarne, euskal musikaria, pianojolea eta abeslaria, Diabolo Kiwi taldeko partaidea (j. 1997).
- Urtarrilaren 28a - Guy Laporte, frantziar errugbilaria (j. 1952).
- Urtarrilaren 30a - Suylen Milanés, kubatar abeslari eta ekoizlea (j. 1971).
Otsaila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Otsailaren 1a - Juan Jose Pujana, EAJeko bizkaitar politikaria (j. 1943).
- Otsailaren 2a - Pello Zabala, gipuzkoar fraide frantziskotarra, euskal idazlea, irratiko aurkezlea, musikazalea eta meteorologoa (j. 1943).
- Otsailaren 2a - Monica Vitti, italiar aktorea (j. 1931).
- Otsailaren 3a - Tom Kiernan, irlandar errugbilaria (j. 1939).
- Otsailaren 3a - Jristos Sartzetakis, Greziako presidentea (j. 1929).
- Otsailaren 4a - Georges Labazée, frantziar politikaria, Pirinio Atlantikoetako Kontseilu Orokorreko lehendakaria (j. 1943).
- Otsailaren 5a - Angélica Gorodischer, argentinar idazlea (j. 1928).
- Otsailaren 5a - Fernando Marías, bizkaitar idazlea (j. 1958).
- Otsailaren 6a - George Crumb, estatubatuar musika klasiko moderno eta abangoardiako musikagilea (j. 1929).
- Otsailaren 6a - Lata Mangeshkar, indiar abeslaria (j. 1929).
- Otsailaren 7a - Douglas Trumbull, estatubatuar zinema zuzendari, ekoizle eta gidoilaria, efektu berezien aitzindarietako bat (j. 1942).
- Otsailaren 8a - Javier Berasaluze Markiegi, gipuzkoar futbolaria (j. 1931).
- Otsailaren 8a - Luc Montagnier, frantziar mikrobiologoa, birologia arloan nabarmendua, 2008ko Medikuntzako Nobel Saria (j. 1932).
- Otsailaren 9a - Sebastian Bieniek, alemaniar gidoilari, ekoizle, margolari, aktore eta zinema zuzendaria (j. 1975).
- Otsailaren 9a - Betty Davis, estatubatuar funk eta soul musikaren emakume abeslaria (j. 1944).
- Otsailaren 9a - Julene Eguzkizaga, bizkaitar maistra (j. 1928).
- Otsailaren 9a - Alicia Hermida, espainiar aktorea eta interpretazio-irakaslea (j. 1932).
- Otsailaren 9a - Ian McDonald, ingeles musikaria, King Crimson eta Foreigner taldeen sortzailea (j. 1946).
- Otsailaren 9a - Jean-Marc Orgogozo, lapurtar neuropsikiatra eta ikertzailea (j. 1949).
- Otsailaren 10a - Manuel Esquivel, Belizeko lehen ministroa (j. 1940).
- Otsailaren 11 - Isabel Torres, kanariar telebista aurkezlea, irrati esataria eta aktorea (j. 1969).
- Otsailaren 12a - Ignacio Javier Gomara, nafar abokatu eta politikaria (j. 1927).
- Otsailaren 12a - Carmen Herrera, kubatar margolari eta eskultorea (j. 1915).
- Otsailaren 12a - Ivan Reitman, eslovakiar jatorriko kanadar zinema zuzendaria, ekoizlea eta gidoigilea (j. 1946).
- Otsailaren 15a - Karmele Aierbe, gipuzkoar irakasle, politikari abertzalea eta euskaltzalea (j. 1951).
- Otsailaren 16a - Cristina Calderón, Yagan hizkuntzaren azken hiztuna (j. 1928).
- Otsailaren 16a - Dorce Gamalama, indonesiar emakumezko abeslari, aktore, aurkezle eta umorista transexuala (j. 1963).
- Otsailaren 16a - Amos Sawyer, Liberiako bitarteko presidentea (j. 1945).
- Otsailaren 17a - Tomás Aragüés Bernad, euskal musikagilea (j. 1935).
- Otsailaren 18a - Mauri Ugartemendia, bizkaitar futbolaria (j. 1934).
- Otsailaren 19a - Gary Brooker, ingeles musikari, abeslari eta piano-jotzailea, Procol Harum taldeko sortzailea (j. 1945).
- Otsailaren 19a - Kakuichi Mimura, japoniar futbolaria (j. 1931).
- Otsailaren 20a - Oleksandr Sydorenko, ukrainar igerilaria (j. 1960).
- Otsailaren 21a - Miguel Ángel Gallardo, katalan marrazkilaria (j. 1955).
- Otsailaren 22a - Mark Lanegan, estatubatuar konposatzaile eta abeslaria (j. 1964).
- Otsailaren 23a - Abelin Linazisoro, gipuzkoar idazle eta aktorea (j. 1942).
- Otsailaren 23a - Jorge Zabalza, uruguaitar politikaria (j. 1943).
- Otsailaren 24a - Sally Kellerman, estatubatuar aktore eta abeslaria (j. 1937).
- Otsailaren 24a - Ivanka Khristova, bulgariar pisu jaurtitzailea (j. 1941).
- Otsailaren 24a - John Landy, australiar atleta eta politikaria (j. 1930).
- Otsailaren 24a - Kathleen Nord, alemaniar igerilaria (j. 1965).
- Otsailaren 25a - Rosa Balaguer Oltra, valentziar kazetaria, irratian eta telebistan valentzieraz hitz egiten aitzindaria (j. c. 1956).
- Otsailaren 25a - Kristina Saralegi, nafar baserritarra, abeltzaina, talogilea eta ekintzailea (j. 1974).
- Otsailaren 26a - Julen Zabaleta, Yulen, gipuzkoar marrazkilaria (j. 1921).
- Otsailaren 27a - Carlos Álvarez Cruz, espainiar poeta eta hizlaria (j. 1933).
- Otsailaren 28a - Abuzed Omar Dorda, Libiako lehen ministroa (j. 1944).
- Otsailaren 28a - Andrei Sukhovetski, sobietar-errusiar maior jenerala, Ukrainako inbasioan (j. 1974).
Martxoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Martxoaren 1a - Alevtina Koltxina, sobietar iraupen-eskiatzailea (j. 1930).
- Martxoaren 1a - Jevhen Malyxev, ukrainar biatleta eta militarra, Ukrainako inbasioan (j. 2002).
- Martxoaren 2a - Volodymyr Struk, ukrainiar politikaria, Kreminnako alkatea, , Ukrainako inbasioan (j. 1964).
- Martxoaren 3a - Francesca Gargallo, ideologia feministako italiar filosofoa, idazlea, itzultzailea, editorea eta aktibista (j. 1956).
- Martxoaren 3a - Valeri Txybinieiev, sobietar-ukrainar frankotiratzailea, Ukrainako inbasioan (j. 1988).
- Martxoaren 3a - Maryan Wisniewski, frantziar futbolaria (j. 1937).
- Martxoaren 4a - Shane Warne, australiar kriket jokalaria (j. 1969).
- Martxoaren 5a - Miquel Strubell i Trueta, kataluniar soziolinguista (j. 1949).
- Martxoaren 6a - Margit Korondi, hungariar gimnasta (j. 1932).
- Martxoaren 6a - Pau Riba, kataluniar folk kantautore, artista ikonoklasta eta idazlea (j. 1948).
- Martxoaren 7a - Muhammad Rafiq Tarar, Pakistango presidentea (j. 1929).
- Martxoaren 8a - Yulia Zdanovska, ukrainar matematikaria, Ukrainako inbasioan (j. 2000).
- Martxoaren 10a - John Elliott, britainiar historialari eta hispanista (j. 1930).
- Martxoaren 10a - Jürgen Grabowski, alemaniar futbolaria (j. 1944).
- Martxoaren 11 - Rupiah Banda, Zambiako 4. presidentea (j. 1937).
- Martxoaren 11 - Andrei Kolesnikov, errusiar jenerala, Ukrainako inbasioan (j. 1977).
- Martxoaren 11 - Timmy Thomas, estatubatuar R&B abeslaria, teklatu-jotzailea, musikagilea eta disko-ekoizlea (j. 1944).
- Martxoaren 12a - Alain Krivine, frantziar ezkerreko-politikari eta ideologoa (j. 1941).
- Martxoaren 12a - Karl Offmann, Maurizioko presidentea (j. 1940).
- Martxoaren 13a - William Hurt, estatubatuar aktorea (j. 1950).
- Martxoaren 15a - Oleg Mitiaev, errusiar jenerala, Ukrainako inbasioan (j. 1974).
- Martxoaren 15a - Eugene Parker, estatubatuar zientzialaria, eguzkiaren inguruko gertaeretan aditua (j. 1927).
- Martxoaren 17a - Pello Apezetxea Zubiri, euskal apaiza, etnografoa, etnologoa, kultura ekintzailea, idazlea eta ohorezko euskaltzaina (j. 1932).
- Martxoaren 19a - Shahabuddin Ahmed, Bangladeshko presidentea (j. 1930).
- Martxoaren 19a - Federico Martín Aramburú, argentinar errugbilaria (j. 1980)
- Martxoaren 20a - Lauri Karttunen, estatubatuar hizkuntzalaria (j. 1941).
- Martxoaren 20a - Juan Ignacio Lorente, arabar alpinista eta oftalmologoa (j. 1939).
- Martxoaren 21a - Yvan Colonna, Korsika Askatzeko Nazio Frontearen kidea, Claude Érignac prefeta hiltzeagatik betiko kartzelara kondenatua (j. 1960).
- Martxoaren 21a - Soumeylou Boubèye Maïga, Maliko lehen ministroa (j. 1954).
- Martxoaren 23a - Madeleine Albright, estatubatuar politikaria (j. 1937).
- Martxoaren 24a - María Ángeles Garai, Bizkaiko lehen ikastolako lehen andereñoa (j. 1930).
- Martxoaren 24a - Luis Roldán, nafar politikaria eta goardia zibilaren zuzendaria (j. 1943).
- Martxoaren 24a - Bert Ruiter, herbehereetar musikaria (j. 1946).
- Martxoaren 25a - Josu Baez Mujika, euskal idazle eta poeta (j. 1953).
- Martxoaren 25a - Taylor Hawkins, estatubatuar musikaria, Foo Fighters taldeko bateria-jotzailea (j. 1972).
- Martxoaren 27a - Titus Buberník, eslovakiar futbolaria (j. 1933).
- Martxoaren 27a - Ayaz Mutallibov, Azerbaijango lehendabiziko presidentea (j. 1938).
- Martxoaren 27a - Mario Muchnik, argentinar-espainiar idazle, argitaratzaile, argazkilari eta fisikaria (j. 1931).
- Martxoaren 28a - Antonios Naguib, egiptoar kardinala eta Eliza Katoliko Koptoaren patriarka (j. 1935).
- Martxoaren 30a - Dolores Castro, mexikar poeta, kontalaria, saiokeragilea eta kritikari literarioa (j. 1923).
- Martxoaren 30a - Egon Franke, poloniar eskrimalaria, florete modalitatekoa (j. 1935).
- Martxoaren 31 - Georgi Atanasov, Bulgariako lehen ministroa (j. 1933).
- Martxoaren 31 - Oleksiy Tsybko, ukrainar errugbilari eta militarra, Ukrainako inbasioan (j. 1967).
Apirila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Apirilaren 2a - Leonel Sánchez, txiletar futbolaria (j. 1936).
- Apirilaren 3a - Lygia Fagundes Telles, brasildar idazlea (j. 1923).
- Apirilaren 4a - Diango Cissoko, Maliko lehen ministroa (j. 1948).
- Apirilaren 5a - Sidney Altman, kanadar biologo molekularra, 1989ko Kimikako Nobel Saria (j. 1939).
- Apirilaren 5a - Joaquim Carvalho, portugaldar futbolaria (j. 1937).
- Apirilaren 5a - José Ángel Lema Pueyo, gipuzkoar historialaria, Erdi Aroaren Historian eta Paleografian aditua (j. 1960).
- Apirilaren 6a - David McKee, britainiar idazlea eta ilustratzailea (j. 1935).
- Apirilaren 6a - Tom Smith, eskoziar errugbilaria (j. 1971).
- Apirilaren 6a - Vladimir Zhirinovski, errusiar politikaria (j. 1946).
- Apirilaren 9a - Jack Higgins, ingeles eleberrigilea (j. 1929).
- Apirilaren 10a - Philippe Boesmans, belgikar musikagilea (j. 1936).
- Apirilaren 12a - Gilbert Gottfried, estatubatuar aktorea (j. 1955).
- Apirilaren 13a - Michel Bouquet, frantziar antzezlea (j. 1925).
- Apirilaren 15a - Henry Plumb, britainiar nekazari eta politikaria, Europako Parlamentuko lehendakaria (j. 1929).
- Apirilaren 15a - Iñaki Segurola, gipuzkoar idazlea, filologoa eta hiztegigilea (j. 1962).
- Apirilaren 16a - Luisa Durán, Extremadurako zigarrogilea, extremadurerazko idazlea, poesia, prosan eta antzerkian aritutakoa (j. 1934).
- Apirilaren 17a - Catherine Spaak, Frantzian jaiotako belgikar-italiar aktorea (j. 1945).
- Apirilaren 18a - Harrison Birtwistle, ingeles musikagilea (j. 1934).
- Apirilaren 19a - Kane Tanaka, 119 urte eta 107 egun bizi izandako japoniarra, heriotza momentuan munduan bizirik irauten zuen pertsona zaharrena (j. 1903).
- Apirilaren 21a - Mwai Kibaki, Kenyako presidentea (j. 1931).
- Apirilaren 21a - Jacques Perrin, frantziar aktore eta ekoizlea (j. 1941).
- Apirilaren 22a - Pedrie Wannenburg, hegoafrikar errugbilaria (j. 1981).
- Apirilaren 23a - Carmelo Borobia, nafar apaiza, Tarazonako apezpikua (j. 1935).
- Apirilaren 23a - Dawie de Villiers, hegoafrikar ministro protestante, errugbilari, diplomazialari eta politikaria (j. 1940).
- Apirilaren 26a - Klaus Schulze, alemaniar musika elektronikoaren aitzindari, musikagile eta musikaria (j. 1947).
- Apirilaren 27a - Jakes Ahamendaburu, baxenafar idazlea (j. 1961).
- Apirilaren 28a - Juan Diego, espainiar aktorea (j. 1942).
- Apirilaren 28a - Fernando Sáenz Lacalle, nafar apaiza, San Salvadorreko artzapezpikua (j. 1932).
Maiatza[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Maiatzaren 1a - Takuya Miyamoto, japoniar futbolaria (j. 1983).
- Maiatzaren 1a - Ivica Osim, bosniar futbolari eta entrenatzailea (j. 1941).
- Maiatzaren 3a - Stanislav Xuxkevitx, Bielorrusiako presidentea (j. 1934).
- Maiatzaren 4a - Harm Ottenbros, herbeheretar txirrindularia, Munduko txapelduna (j. 1943).
- Maiatzaren 7a - José Javier Abasolo, bizkaitar eleberrigile eta abokatua (j. 1957).
- Maiatzaren 7a - Anton Arieta, Arieta II.a, bizkaitar futbolaria (j. 1946).
- Maiatzaren 7a - Mickey Gilley, estatubatuar country musikari eta kantautorea (j. 1936).
- Maiatzaren 8a - Maria Gusakova, errusiar iraupen-eskiatzailea (j. 1931).
- Maiatzaren 9a - John Henry Coates, australiar matematikaria (j. 1945).
- Maiatzaren 10a - Leonid Kravtxuk, Ukrainako lehendabiziko presidentea (j. 1934).
- Maiatzaren 11 - Shireen Abu Akleh, palestinar kazetaria (j. 1971).
- Maiatzaren 11 - Paul Ginsborg, ingeles historialari eta teorialari politikoa, italiar nazionalizatua (j. 1945).
- Maiatzaren 12a - Ugutz Robles-Arangiz, euskal musikari, aktore eta kulturgilea (j. 1939).
- Maiatzaren 13a - Teresa Berganza, espainiar mezzo-sopranoa (j. 1933).
- Maiatzaren 13a - Khalifa bin Zayed Al Nahyan, Arabiar Emirerri Batuetako presidentea eta Abu Dhabiko emirra (j. 1948).
- Maiatzaren 13a - Ben Roy Mottelson, daniar jatorriko estatubatuar fisikaria, 1975eko Fisikako Nobel Saria (j. 1926).
- Maiatzaren 14a - Christel Teruel, nafar musikaria (j. 1970).
- Maiatzaren 15a - Miren Jone Azurza, gipuzkoar kazetaria, euskarazko kazetaritza modernoaren aitzindaria (j. 1929).
- Maiatzaren 17a - Vangelis, musika elektronikoko greziar konposatzailea (j. 1943).
- Maiatzaren 18a - Domingo Villar, galizierazko eleberri beltz idazlea (j. 1971).
- Maiatzaren 20a - Haizea Beruete, nafar bertsolaria (j. 1994).
- Maiatzaren 21a - Jesus Morras Santamaria, Tarsicio Azcona, nafar elizgizon eta historialaria (j. 1923).
- Maiatzaren 21a - Rosemary Radford Ruether, estatubatuar akademiko feminista, filosofoa, idazlea, teologo katolikoa eta ingurumen bebeslea (j. 1936).
- Maiatzaren 23a - Jamie Bartlett, hegoafrikar aktorea (j. 1966).
- Maiatzaren 23a - Anita Gradin, suediar kazetari eta politikaria (j. 1933).
- Maiatzaren 23a - Maja Lidia Kossakowska, fantasiazko idazle, arkeologo eta kazetari poloniarra (j. 1972).
- Maiatzaren 24a - Ouka Leele, espainiar argazkilaria (j. 1957).
- Maiatzaren 25a - Dick Conway, zeelandaberritar errugbilaria (j. 1935).
- Maiatzaren 26a - Ciriaco de Mita, Italiako 47. lehen ministroa (j. 1928).
- Maiatzaren 26a - Andrew Fletcher, ingeles musikaria, Depeche Mode taldearen sortzaileetako bat (j. 1961).
- Maiatzaren 26a - Ray Liotta, estatubatuar aktorea (j. 1954).
- Maiatzaren 26a - Alan White, ingeles bateria-jotzaile eta abeslaria, Yes taldeko kidea (j. 1949).
- Maiatzaren 27a - Angelo Sodano, italiar kardinala (j. 1927).
- Maiatzaren 28a - Evaristo Carvalho, Sao Tome eta Principeko presidentea (j. 1941).
- Maiatzaren 28a - Bo Hopkins, estatubatuar aktorea (j. 1938).
- Maiatzaren 28a - Bujar Nishani, Albaniako presidentea (j. 1966).
- Maiatzaren 29a - Luis Mari Arantzabe, gipuzkoar esku huskako pilotaria (j. 1949).
- Maiatzaren 30a - Boris Pahor, esloveniar idazlea (j. 1913).
Ekaina[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Ekainaren 1a - Fidencio Berrade, nafar apaiza, Sestaoko abadea (j. 1936).
- Ekainaren 3a - Aingeru Bergizes, bizkaitar musikari profesional eta folklore ikertzailea, Oskorri taldeko kidea (j. 1957).
- Ekainaren 3a - Dorothy E. Smith, kanadar antropologoa, soziologoa eta feminista (j. 1926).
- Ekainaren 5a - Alec John Such, hungariar-estatubatuar baxu-jolea, Bon Jovi taldeko kidea (j. 1951).
- Ekainaren 7a - Josefina Lamberto, memoria historikoaren aldeko ekintzaile nafarra (j. 1929).
- Ekainaren 8a - Julio Jiménez, espainiar txirrindularia (j. 1934).
- Ekainaren 8a - Paula Rego, portugaldar-britainiar margolari eta artista bisuala (j. 1935).
- Ekainaren 9a - Julee Cruise, estatubatuar abeslaria (j. 1956).
- Ekainaren 12a - Phil Bennett, galestar errugbilaria (j. 1948).
- Ekainaren 12a - Philip Baker Hall, estatubatuar aktorea (j. 1931).
- Ekainaren 13a - Giuseppe Pericu, italiar politikaria, Genovako alkatea (j. 1937).
- Ekainaren 14a - A. B. Yehoshua, israeldar idazlea (j. 1936).
- Ekainaren 15a - José Luis Fernández Prieto, bizkaitar futbolaria (j. 1963).
- Ekainaren 17a - Jean-Louis Trintignant, frantziar aktorea eta zinemagilea (j. 1930).
- Ekainaren 22a - José Luis Balbín, espainiar kazetaria (j. 1940).
- Ekainaren 22a - Jüri Tarmak, estoniar atleta, gorako jauziaren aditua (j. 1946).
- Ekainaren 23a - Stien Kaiser, herbeheretar abiadurako patinatzailea (j. 1938).
- Ekainaren 26a - Thue Christiansen, groenlandiar irakasle, artista bisuala eta politikaria, Groenlandiako banderaren diseinatzailea (j. 1940).
Uztaila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Uztailaren 2a - Peter Brook, britainiar antzerkigile eta zinemagilea (j. 1925).
- Uztailaren 2a - Miguel Etchecolatz, argentinar polizia, genozida kondenatua eta errepresorea (j. 1929).
- Uztailaren 2a - Andy Goram, eskoziar futboleko atezaina (j. 1964).
- Uztailaren 3a - Robert Curl, estatubatuar kimikaria, 1996ko Kimikako Nobel Saria (j. 1933).
- Uztailaren 3a - Fernando Garcia de Kortazar, euskal historialaria, Espainiako Aro Garaikidearen historian aditua (j. 1942).
- Uztailaren 4a - Janusz Kupcewicz, poloniar futbolaria (j. 1955).
- Uztailaren 5a - Arne Åhman, suediar atleta, jauzi hirukoitzean espezializatua (j. 1925).
- Uztailaren 6a - James Caan, estatubatuar aktorea (j. 1940).
- Uztailaren 6a - Jacob Nena, Mikronesiako Eststu Federatuetako presidentea (j. 1941).
- Uztailaren 6a - Arnaldo Pambianco, italiar txirrindularia (j. 1935)
- Uztailaren 8a - Shinzō Abe, Japoniako Lehen Ministroa (j. 1954).
- Uztailaren 8a - José Eduardo dos Santos, Angolako presidentea (j. 1942).
- Uztailaren 8a - Luis Echeverría Álvarez, Mexikoko presidentea (j. 1922).
- Uztailaren 9a - András Törőcsik, hungariar futbolaria (j. 1955).
- Uztailaren 10a - Marcel Rémy, suitzar alpinista, 90 urte bete ondoren eskaladan jarraitzeagatik ezaguna (j. 1923).
- Uztailaren 11 - Monty Norman, britainiar musikagile eta abeslaria (j. 1928).
- Uztailaren 14a - Francisco Morales-Bermúdez, Peruko presidentea (j. 1921).
- Uztailaren 14a - Pleun Strik, herbeheretar futbolaria (j. 1944).
- Uztailaren 14a - Ivana Trump, txeko-estatubatuar modelo, enpresaburu eta idazlea eta Donald Trumpen lehen emaztea (j. 1949).
- Uztailaren 18a - Claes Oldenburg, suediar-estatubatuar eskultorea (j. 1929).
- Uztailaren 19a - Igor Lopez de Muniain, arabar politikaria (j. 1983/1984).
- Uztailaren 19a - Georgina Regàs, bartzelonar sukaldari eta idazlea, Kataluniako sukaldaritza tradizionalaren berreskuratzaile eta dibulgatzailea (j. 1932).
- Uztailaren 20a - Lluís Omedes, kataluniar kirolari ohia, arraunean eta lugean aditua (j. 1938).
- Uztailaren 21a - Uwe Seeler, alemaniar futbolaria (j. 1936).
- Uztailaren 22a - Núria Feliu, kataluniar abeslaria eta aktorea (j. 1941).
- Uztailaren 23a - Bob Rafelson, estatubatuar zinema zuzendari, gidoilari eta ekoizlea (j. 1933).
- Uztailaren 24a - Berta Riaza, espainiar aktorea (j. 1927).
- Uztailaren 24a - David Warner, zinema, antzerki eta telebistako ingeles aktorea (j. 1941).
- Uztailaren 25a - Gregorio Larrañaga, Mañukorta, bizkaitar bertsolaria (j. 1943).
- Uztailaren 25a - Paul Sorvino, estatubatuar aktorea (j. 1939).
- Uztailaren 25a - David Trimble, Ipar Irlandako lehen ministroa eta 1998ko Bakearen Nobel Saria (j. 1944).
- Uztailaren 26a - Anne-Marie Garat, frantziar eleberrigilea (j. 1946).
- Uztailaren 26a - James Lovelock, britainiar zientzialari autonomo, meteorologo, idazle, asmatzaile eta ekologista, Gaia hipotesiaren sortzailea (j. 1919).
- Uztailaren 29a - Ulises Eyherabide, argentinar rock musikaria, Rescate rock talde kristauaren liderra (j. 1967).
- Uztailaren 29a - David Ireland, australiar eleberrigilea (j. 1927).
- Uztailaren 31 - Mónica Domínguez Blanco, espainiar kazetaria, bidaietako-kazetari gisa nabarmendua (j. 1984).
- Uztailaren 31 - Fidel Ramos, Filipinetako presidentea (j. 1928).
- Uztailaren 31 - Bill Russell, NBAko estatubatuar saskibaloi-jokalaria, inoizko hoberenetarikoa (j. 1934).
- Uztailaren 31 - Aiman al-Zawahiri, egiptoar medikua eta Al Kaida erakunde terrorista islamistaren burua (j. 1951).
Abuztua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Abuztuaren 1a - Hugo Fernández, uruguaiar futbolari eta entrenatzailea (j. 1945).
- Abuztuaren 1a - Andrejs Rubins, letoniar futbolaria (j. 1978).
- Abuztuaren 3a - Raymond Vahan Damadian, estatubatuar fisikari eta medikua, erresonantzia magnetiko (MR) bidezko eskaneatze makina asmatzailea (j. 1936).
- Abuztuaren 5a - Ana Luísa Amaral, portugaldar poeta, itzultzaile eta irakaslea (j. 1956).
- Abuztuaren 5a - Issey Miyake, japoniar moda diseinatzailea (j. 1938).
- Abuztuaren 7a - Ezekiel Alebua, Solomon Uharteetako lehen ministroa (j. 1947).
- Abuztuaren 8a - Miren Iriarte, nafar itzultzailea (j. 1978).
- Abuztuaren 8a - Olivia Newton-John, australiar abeslari eta aktorea (j. 1948).
- Abuztuaren 9a - Raymond Briggs, britainiar haur literaturako idazle eta ilustratzailea (j. 1934).
- Abuztuaren 11 - Jean-Jacques Sempé, frantziar marrazkilaria (j. 1932).
- Abuztuaren 12a - Anne Heche, estatubatuar zinema eta telebistako aktore, zuzendari eta ekoizlea (j. 1969).
- Abuztuaren 12a - Natalia LL, poloniar artista kontzeptualista (j. 1937).
- Abuztuaren 12a - Wolfgang Petersen, alemaniar zinema zuzendaria (j. 1941).
- Abuztuaren 14a - Dmitri Vrubel, errusiar margolaria (j. 1960).
- Abuztuaren 20a - Daria Dugina, errusiar kazetari eta ekintzaile politikoa, eraila (j. 1992).
- Abuztuaren 20a - Tom Weiskopf, estatubatuar golf jokalaria (j. 1942).
- Abuztuaren 21a - Celia Correas de Zapata, argentinar idazle, poeta eta akademikoa (j. 1933).
- Abuztuaren 22a - Alberto Martín, bizkaitar futbolaria (j. 1955).
- Abuztuaren 23a - Gerald Potterton, britainiar kanadar zinema zuzendari, gidoilari, ekoizle eta irudigilea (j. 1931).
- Abuztuaren 23a - Fruto Vivas, venezuelar arkitektoa (j. 1928).
- Abuztuaren 24a - Hérard Abraham, Haitiko presidentea (j. 1940).
- Abuztuaren 25a - Herman Van Springel, flandriar txirrindularia (j. 1943).
- Abuztuaren 27a - Francisco Martín Morales, Martínmorales, espainiar marrazkilari eta umorista grafikoa (j. 1946).
- Abuztuaren 27a - Manolo Sanlúcar, flamenko gitarra jotzaile espainiarra (j. 1943).
- Abuztuaren 27a - Milutin Šoškić, serbiar futbol atezaina (j. 1937).
- Abuztuaren 30a - Mikhail Gorbatxov, Sobietar Batasuneko agintari nagusia (j. 1931).
Iraila[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Irailaren 1a - Barbara Ehrenreich, estatubatuar saiogile eta gizarte-ekintzailea (j. 1941).
- Irailaren 2a - Manuel Duarte, portugaldar futbolaria (j. 1945).
- Irailaren 2a - Felix Etxeberria, Felix Parapan, gipuzkoar euskaltzale eta enpresa-sortzailea (j. 1926).
- Irailaren 4a - Peter Straub, estatubatuar idazlea (j. 1943).
- Irailaren 6a - Marsha Hunt, estatubatuar aktore eta modeloa (j. 1917).
- Irailaren 6a - Just Jaeckin, frantziar zinema zuzendaria (j. 1940).
- Irailaren 7a - Piet Schrijvers, herbeheretar futbol atezaina (j. 1946).
- Irailaren 8a - Elisabet II.a Ingalaterrakoa, Erresuma Batuko eta Commonwealtheko erresumetako erregina (j. 1926).
- Irailaren 10a - Al Erkiaga, euskal emigranteen semea, euskaltzalea eta euskal dantzen bultzatzailea Ameriketako Estatu Batuetan (j. 1935).
- Irailaren 10a - William Klein, estatubatuar argazkilaria (j. 1926).
- Irailaren 11 - Javier Marías, espainiar idazle eta itzultzailea (j. 1951).
- Irailaren 11 - Alain Tanner, suitzar zinemagilea (j. 1929).
- Irailaren 13a - Jean-Luc Godard, frantziar-suitzar zinema zuzendari, gidoigile, ekoizle eta kritikaria (j. 1930).
- Irailaren 14a - Irene Papas, greziar aktorea (j. 2026).
- Irailaren 15a - Jesús María Castillo, Txitxia, gipuzkoar futbolaria (j. 1945).
- Irailaren 15a - Txomin Garmendia, euskal idazlea eta bertsolaria (j. 1934).
- Irailaren 15a - Saul Kripke, estatubatuar tradizio analitikoko filosofo eta logikoa (j. 1940).
- Irailaren 16a - Mahsa Amini, Iranen emakumeen aurkako erasoaren eta indarkeriaren biktimarik ezagunenetako bat (j. 2000).
- Irailaren 17a - Ana María Sánchez Navarro, espainiar sopranoa (j. 1959).
- Irailaren 19a - Valeri Poliakov, errusiar kosmonauta eta medikua, misio bakar batean espazioan iraunkortasunaren errekorra duena (j. 1942).
- Irailaren 22a - Hilary Mantel, ingeles idazlea (j. 1952).
- Irailaren 22a - Jon Odriozola, bizkaitar kazetari eta idazlea (j. 1955).
- Irailaren 23a - Louise Fletcher, estatubatuar aktorea (j. 1934).
- Irailaren 24a - Hudson Austin, grenadar militar eta politikaria (j. 1938).
- Irailaren 24a - Rita Gardner, estatubatuar aktore eta abeslaria (j. 1934).
- Irailaren 25a - Aïcha Chenna, Marokoko emakumeen eskubideen aldeko gizarte-langilea, erizaina, ekintzailea eta idazlea (j. 1941).
- Irailaren 25a - Toto Vega, kolonbiar aktorea (j. 1969).
- Irailaren 26a - Venetia Stevenson, britainiar-estatubatuar aktorea (j. 1938).
- Irailaren 27a - Bruno Bolchi, italiar futbolaria eta futbol entrenatzailea (j. 1940).
- Irailaren 28a - Coolio, estatubatuar rap abeslaria (j. 1963).
- Irailaren 28a - Alfredo Remus, argentinar musikaria (j. 1938).
- Irailaren 30a - Antonio Inoki, japoniar borrokalaria eta sustatzailea (j. 1943).
- Irailaren 30a - Iñaki Larramendi, gipuzkoar aktibista, Ekin taldearen eta ETAren sortzaileetako bat (j. 1929).
Urria[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Urriaren 1a - Àngel Casas, kataluniar kazetari eta idazlea (j. 1946).
- Urriaren 1a - Isaac Santesteban, nafar espeleologoa, Euskal Herriko espeleologiaren aintzindaria (j. 1929).
- Urriaren 2a - Sacheen Littlefeather, estatubatuar aktorea, modeloa eta Amerindiarren eskubide zibilen aldeko aktibista (j. 1946).
- Urriaren 2a - François Remetter, frantziar futbol atezaina (j. 1928).
- Urriaren 3a - Per Bredesen, norvegiar futbolaria (j. 1930).
- Urriaren 3a - Kim Jung Gi, hegokorear manhwa komikigilea (j. 1975).
- Urriaren 3a - Jesús Quintero, kazetaria, zuzendaria eta Espainiako irrati eta telebistako programen aurkezlea (j. 1940).
- Urriaren 4a - Beatriz Álvarez-Guerra, espainiar aktorea (j. 1994).
- Urriaren 4a - Ian Hamilton, eskoziar abokatu eta ekintzaile abertzalea (j. 1925).
- Urriaren 4a - Loretta Lynn, estatubatuar country abeslaria (j. 1932).
- Urriaren 4a - Paulo César, brasildar futbolaria (j. 1952).
- Urriaren 6a - Michel Herjean, bretoi sindikalista eta independentista (j. 1943).
- Urriaren 6a - Sara Lee, estatubatuar borrokalari profesionala (j. 1992).
- Urriaren 6a - Phil Read, ingeles motoziklista, zazpi aldiz motoziklismoko munduko txapelduna (j. 1939).
- Urriaren 7a - Bill Nieder, estatubatuar pisu jaurtitzailea (j. 1933).
- Urriaren 8a - Gerben Karstens, herbeheretar txirrindularia (j. 1942).
- Urriaren 9a - Bruno Latour, frantziar filosofo, antropologo eta soziologoa (j. 1947).
- Urriaren 9a Josep Soler i Sardà, kataluniar musikagilea (j. 1935).
- Urriaren 11 - Angela Lansbury, ingeles aktore eta abeslaria (j. 1925).
- Urriaren 12a - Jon Agirre Agiriano, arabar ETAkide eta Euskal Preso Politikoen Kolektiboko kidea (j. 1942).
- Urriaren 13a - Elisa Kaltzada, bizkaitar ekintzailea eta euskaltzalea (j. 1929).
- Urriaren 13a - James McDivitt, estatubatuar astronauta (j. 1929).
- Urriaren 14a - Robbie Coltrane, eskoziar aktorea (j. 1950).
- Urriaren 16a - Dagmar Rom, austriar eskiatzailea (j. 1928).
- Urriaren 17a - Younoussi Touré, Maliko lehen ministroa (j. 1941).
- Urriaren 18a - Ole Ellefsæter, norvegiar eskiatzailea (j. 1939).
- Urriaren 20a - Anton Dontxev, bulgariar idazlea (j. 1930).
- Urriaren 21a - Masato Kudo, japoniar futbolaria (j. 1990).
- Urriaren 25a - Pierre Soulages, frantziar margolaria (j. 1919).
- Urriaren 26a - Brian Robinson, ingeles txirrindularia (j. 1930).
- Urriaren 28a - Jerry Lee Lewis, estatubatuar pianista eta abeslaria, rock and rollaren aitzindari garrantzitsu bat (j. 1935).
- Urriaren 31 - Sharon Presley, estatubatuar liberal libertarioa, anarko-kapitalista, feminista indibidualista, idazlea, ekintzailea eta psikologiako irakaslea (j. 1943).
Azaroa[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Azaroaren 1a - Wilson Kiprugut, kenyar atleta (h. 1938).
- Azaroaren 2a - Patricia Laurent Kullick, mexikar idazlea (j. 1962).
- Azaroaren 2a - Leopoldo Zugaza, bizkaitar argitaletxe, kultur sustatzaile eta historialaria (j. 1932).
- Azaroaren 3a - Benoît Dauga, frantziar errugbilaria (j. 1942).
- Azaroaren 3a - Kevin O'Neill, ingeles marrazkilari eta komikigilea (j. 1953).
- Azaroaren 4a - Doris Grumbach, estatubatuar idazlea (j. 1918).
- Azaroaren 4a - Jean Pier Mendiburu, baxenafar bertsolaria (j. 1948).
- Azaroaren 4a - Balakh Sher Mazari, Pakistango behin-behineko lehen ministroa (j. 1928).
- Azaroaren 5a - Mariano Marín Rodríguez-Rivas, espainiar arkitektoa (j. 1926).
- Azaroaren 5a - Karmenu Mifsud Bonnici, Maltako lehen ministroa (j. 1933).
- Azaroaren 6a - Paul McNaughton, irlandar errugbilaria (j. 1952).
- Azaroaren 6a - Edward C. Prescott, estubatuar ekonomialari eta unibertsitate irakaslea, 2004ko Ekonomiako Nobel Saria (j. 1940).
- Azaroaren 7a - Krisostomos II.a Ziprekoa, Zipreko artzapezpiku ortodoxoa (j. 1941).
- Azaroaren 7a - Leslie Phillips, ingeles aktorea (j. 1924).
- Azaroaren 8a - Pierre Kartner, Aita Abraham, herbeheretar musikari, egile abeslari eta disko ekoizlea (j. 1935).
- Azaroaren 9a - Gal Costa, brasildar abeslaria (j. 1945).
- Azaroaren 10a - Henri Anglade, frantziar txirrindularia (j. 1933).
- Azaroaren 11 - Gallagher, estatubatuar aktore eta umorista (j. 1946).
- Azaroaren 11 - María de las Mercedes Goicoa Fernández, galiziar pianista eta irakaslea (j. 1928).
- Azaroaren 11 - Keith Levene, ingeles musikaria, The Clash taldeko sortzaileetako bat (j. 1957).
- Azaroaren 12a - Ricardo Miralles, gipuzkoar historialaria (j. 1954).
- Azaroaren 13a - Colin Campbell, britainiar geologoa (j. 1931).
- Azaroaren 16a - Carol Leigh, estatubatuar artista, idazlea, zinemagilea eta sexu langileen eskubideen aldeko ekintzailea (j. 1951).
- Azaroaren 16a - Gerhard Rodax, austriar futbolaria (j. 1965).
- Azaroaren 16a - Isabel Salgado, brasildar boleibol jokalaria eta entrenatzailea (j. 1960).
- Azaroaren 16a - Wen Tsai Wang, txinatar botanikaria (j. 1926).
- Azaroaren 17a - Frederick Brooks, estatubatuar software-ingeniari eta informatikaria, OS/360 sistema eragilearen garapenaren gidaritzagatik ezaguna (j. 1931).
- Azaroaren 17a - Azio Corghi, italiar musikagilea (j. 1937).
- Azaroaren 19a - Greg Bear, estatubatuar zientzia fikziozko idazlea (j. 1951).
- Azaroaren 19a - Nico Fidenco, italiar kantautorea (j. 1933).
- Azaroaren 20a - Hebe de Bonafini, giza eskubideen aldeko argentinar ekintzailea, Maiatzaren Plazako Amen elkartearen sortzailetako bat (j. 1928).
- Azaroaren 20a - Hédi Fried, suediar errumaniar idazlea (j. 1924).
- Azaroaren 21a - Wilko Johnson, ingeles musikaria, Dr. Feelgood taldeko kidea (j. 1947).
- Azaroaren 22a - Roberto Maroni, italiar politikaria (j. 1955).
- Azaroaren 22a - Pablo Milanés, kubatar musikagilea, abeslaria, kantautorea, gitarrajolea eta pianojolea (j. 1943).
- Azaroaren 23a - António da Cunha Telles, portugaldar zinemagilea eta ekoizlea (j. 1935).
- Azaroaren 23a - Sandra Guida, argentinar aktorea, abeslaria eta dantzari profesionala (j. 1962).
- Azaroaren 23a - Jorge Medina Barra, afro-boliviar herriaren eskubideen aldeko aktibista (j. 1968).
- Azaroaren 24a - Christian Bobin, frantziar idazlea (j. 1951).
- Azaroaren 24a - Hans Magnus Enzensberger, alemaniar kazetari, poeta eta saiakera idazlea (j. 1929).
- Azaroaren 24a - André Malherbe, belgikar motoziklista, moto-krosko munduko txapelduna (j. 1956).
- Azaroaren 24a - María Inmaculada Paz-Andrade, galiziar zientifiko, fisiko eta ikertzailea (j. 1928).
- Azaroaren 24a - Börje Salming, suediar izotz hockey jokalaria (j. 1951).
- Azaroaren 25a - Héctor Bonilla, mexikar aktorea eta politikaria (j. 1939).
- Azaroaren 25a - Irene Cara, estatubatuar abeslari eta aktorea (j. 1959).
- Azaroaren 26a - Rochelle Costi, brasildar artista plastikoa eta argazkilaria (j. 1961).
- Azaroaren 26a - Fernando Gomes, portugaldar futbolaria (j. 1956).
- Azaroaren 26a María Dolores Juliano, argentinar antropologa soziala (j. 1932).
- Azaroaren 26a - Freddie Roman, estatubatuar umorista (j. 1937).
- Azaroaren 26a - Doddie Weir, eskoziar errugbilaria (j. 1970).
- Azaroaren 27a - Gábor Csapó, hungariar waterpolo jokalaria (j. 1950).
- Azaroaren 28a - Clarence Gilyard, estatubatuar aktore eta idazke (j. 1955).
- Azaroaren 29a - Jakes Abeberri, lapurtar politikari eta abokatua (j. 1930).
- Azaroaren 29a Pilar Iparragirre, gipuzkoar idazlea eta kazetaria (j. 1951).
- Azaroaren 30a - Murray Halberg, zeelandaberritar atleta, txapeldun olinpikoa (j. 1933).
- Azaroaren 30a - Christiane Hörbiger, austriar aktorea (j. 1938).
- Azaroaren 30a - Jiang Zemin, Txinako Herri Errepublikako presidentea (j. 1926).
- Azaroaren 30a - Christine McVie, ingeles abeslari eta musikagilea, Fleetwood Mac taldeko kidea (j. 1943).
- Azaroaren 30a - Davide Rebellin, italiar txirrindularia, garai guztietako klasikomano bikainenetakotzat joa (j. 1971).
- Azaroaren 30a - Federico Silva, mexikar eskultore, margolari eta akademikoa (j. 1923).
Abendua[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Abenduaren 1a - Carmelo Angulo, bizkaitar diplomazialaria (j. 1947).
- Abenduaren 1a - Ercole Baldini, italiar txirrindularia (j. 1933).
- Abenduaren 1a - Mylène Demongeot, frantziar aktore eta modeloa (j. 1935).
- Abenduaren 1a - Quentin Oliver Lee, estatubatuar aktore eta ekoizlea (j. 1988).
- Abenduaren 1a - Julia Reichert, estatubatuar dokumental-zuzendaria, AEBetako 'mugimendu zinematografiko independentearen amabitxia' (j. 1946).
- Abenduaren 2a - Raúl Guerra Garrido, Euskal Herrian errotutako madrildar idazlea (j. 1935).
- Abenduaren 2a - Yoshio Kikugawa, japoniar futbolaria (j. 1944).
- Abenduaren 2a - Dominique Lapierre, frantziar idazlea (j. 1931).
- Abenduaren 3a - Alzhan Zharmukhamedov, sobietar saskibaloi jokalaria (j. 1944).
- Abenduaren 4a - Bob McGrath, estatubatuar aktorea, abeslaria, musikaria eta haurrentzako liburuen egilea (j. 1932).
- Abenduaren 4a - Patrick Tambay, frantziar 1 Formulako gidaria (j. 1949).
- Abenduaren 5a - Kirstie Alley, estatubatuar aktorea eta umorista (j. 1951).
- Abenduaren 6a - Ichirō Mizuki, japoniar abeslaria, musikaria eta aktorea (h. 1948).
- Abenduaren 6a - Antonio Recalcati, italiar marrazkilaria (j. 1938).
- Abenduaren 6a - Adolfas Šleževičius, Lituaniako lehen ministroa (j. 1948).
- Abenduaren 8a - Martha Hildebrandt, perutar hizkuntzalaria eta politikaria (j. 1925).
- Abenduaren 9a - Txomin Peillen, zuberoar idazlea (j. 1932).
- Abenduaren 11 - Angelo Badalamenti, estatubatuar abestien eta soinu-banden musikagilea (j. 1937).
- Abenduaren 11 - Walter Bénéteau, frantziar txirrindularia (j. 1972).
- Abenduaren 11 - Ion Imanol Rementeria, gipuzkoar saskibaloi jokalaria (j. 1964).
- Abenduaren 11 - Paul Silas, estatubatuar saskibaloi jokalari eta entrenatzailea (j. 1943).
- Abenduaren 12a - Drucilla Cornell, estatubatuar filosofoa, irakaslea, idazlea eta teoriko feminista (j. 1950).
- Abenduaren 12a - Mirosław Hermaszewski, poloniar kosmonauta eta militarra, espaziora joandako lehen poloniar kosmonauta (j. 1941).
- Abenduaren 13a - José Morales Marín, espainiar apaiz katolikoa, unibertsitate-irakasle, teologia doktore eta Opus Deiko partaidea (j. 1934).
- Abenduaren 13a - Lalo Rodríguez, puertorricar kantaria (j. (1958).
- Abenduaren 14a - Haydée Padilla, argentinar aktorea (j. 1936).
- Abenduaren 14a - Sydney Samuelson, britainiar zinema-zuzendaria eta argazki-zuzendaria (j. 1925).
- Abenduaren 16a - Siniša Mihajlović, serbiar futbolari eta entrenatzailea (j. 1969).
- Abenduaren 17a - Nélida Piñon, brasildar idazle eta kazetaria (j. 1937).
- Abenduaren 21a - Franz Gertsch, suitzar margolaria, erretratu erraldoi hiperrealistegatik ezaguna (j. 1930).
- Abenduaren 21a - Josefina Triguero Agudo, madrildar epailea, Espainiako historiako lehen emakume epailea (j. 1946).
- Abenduaren 22a - Julieta Pinto, Costa Ricako idazlea (j. 1921).
- Abenduaren 23a - George Cohen, ingeles futbolaria (h. 1939).
- Abenduaren 23a - Odette Roy Fombrun, haitiar feminista, sufragista, idazlea, irakaslea eta intelektuala (j. 1917).
- Abenduaren 23a - Txetxu Rojo, Athleticeko futbolaria (j. 1947).
- Abenduaren 24a - Vittorio Adorni, italiar txirrindularia (j. 1937).
- Abenduaren 24a - Leonardo Durán, dominikar marrazkilari, grabatzaile eta hezitzailea (j. 1957).
- Abenduaren 25a - Camilo Azuquita, panamar abeslaria eta musikagilea (j. 1946).
- Abenduaren 25a - Françoise Bourdin, frantziar eleberrigilea (j. 1952).
- Abenduaren 27a - Andrzej Iwan, poloniar futbolaria (j. 1959).
- Abenduaren 28a - Bernard Barsi, Monakoko artzapezpikua (j. 1942).
- Abenduaren 28a - Arata Isozaki, japoniar arkitektoa (j. 1931).
- Abenduaren 29a - Eduard Artemiev, errusiar musikagilea (j. 1937).
- Abenduaren 29a - Noël Dejonckheere, belgikar txirrindularia (j. 1955).
- Abenduaren 29a - Ruggero Deodato, italiar zinema zuzendari, gidoilari eta aktorea (j. 1939).
- Abenduaren 29a - Pelé, brasildar futbolaria, historiako garrantzitsuenetarikoa (j. 1940).
- Abenduaren 29a - Edgar Savisaar, Estoniako lehen ministroa (j. 1950).
- Abenduaren 29a - Vivienne Westwood, britaniar diseinugile eta enpresaria (j. 1941).
- Abenduaren 30a - Barbara Walters, estatubatuar kazetari eta autore, telebistako kazetaritza femeninoaren aitzindaria (j. 1929).
- Abenduaren 31 - Benedikto XVI.a, Aita santua (j. 1927).
Nobel saridunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Fisika: Alain Aspect, John Clauser, Anton Zeilinger
- Kimika: Carolyn Bertozzi, Morten P. Meldal, Karl Barry Sharpless
- Literatura: Annie Ernaux
- Medikuntza: Svante Pääbo
- Ekonomia: Ben Bernanke, Douglas Diamond, Philip Dybvig
- Bakea: Ales Bialiatski, Memorial, Askatasun Zibiletarako Zentroa
Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Denbora unitateak | ||
---|---|---|
attosegundo • femtosegundo • pikosegundo • nanosegundo • mikrosegundo • milisegundo • segundo
|