IP-ünvan
IP-ünvan (aypi-ünvan, ingilis dilindəki Internet Protocol Address sözlərinin qısaltmasıdır) — internet şəbəkəsinə qoşulmuş hər bir kompüterin rəqəmlərdən ibarət elektron ünvanı. İnternet sistemində kompüterlər iki variant ünvana malikdirlər: rəqəm IP-ünvanı və simvolik domen ünvanı.
İnternetə qoşulan hər bir kompüterin öz IP-ünvanı olur. Digər bütün kompüterlər bu IP-ünvanla əlaqə saxlayırlar. İki ayrı kompüter eyni şəbəkədə olmasalar da IP-ünvanları onların bir-biri ilə əlaqə qurmasına imkan verir.
Hal-hazırda ən çox istifadə edilməkdə olan IP version 4 üçün 32 bit həcmində IP-ünvanlar istifadə edilir və nöqtələr ilə ayrılmış 4 ədəd 8 bitlik rəqəmlərlə göstərilir. Məsələn, 212.85.102.14. Belə işarələmə IP-ünvan forması adlanır.
İnternet şəbəkəsinin istifadəçiləri üçün ünvanları bu sistemlə yadda saxlamaq çətin olduğu üçün mütəxəssislər istifadəçilərin ünvanlarının yaradılmasında "domen adları sistemi"ni (DNS) təklif etdilər.
Mündəricat
Dinamik və statik IP-ünvanlar[redaktə | əsas redaktə]
Telefon ilə internetə girən istifadəçilərin IP-ünvanları çox vaxt dinamikdir, yəni servis provayderdə həmin anda boş olan bir IP-ünvanı internetə girən kompüterə verir. Buna görə də hər internetə girəndə IP-ünvanların bir hissəsi dəyişir.
Statik IP ünvanlarıi olan kompüterlərin IP-ünvanları dəyişməz. Server olan kompüterlər üçün statik IP tövsiyə edilir.
Windows 95, 98 və ME-də Start-dakı "Run" sətrinə "winipcfg" yazmaqla, yeni Windows versiyalarında isə cmd və ardınca ipconfig yazaraq kompüterin IP-ünvanını öyrənmək mümkündür.
IP-ünvan klasları[redaktə | əsas redaktə]
IP-ünvanlar istifadə edildikləri sahələrə görə klaslara bölünür:
- A klass 1-126 ( 127 -local host) / 255.0.0.0
- B klass 128-191 / 255.255.0.0
- C klass 192-223 / 255.255.255.0
- D klass 224-239 / multicast
IP-ünvan dərəcələri[redaktə | əsas redaktə]
IP-ünvanlar istifadə edildikləri sahələrə görə dərəcələndirilir:
- 1-ci dərəcəli IP-ünvanlar 10.0.0.0 / 255.0.0.0
- 2-ci dərəcəli IP-ünvanlar 172.16.0.0 / 255.240.0.0
- 3-cü dərəcəli IP-ünvanlar 192.168.0.0 - 19X.XXX.XXX.XXX aralığındadır. SubnetMask olaraq 255.255.255.000
Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]
- İsmayıl Calallı (Sadıqov), “İnformatika terminlərinin izahlı lüğəti”, 2017, “Bakı” nəşriyyatı, 996 s.
Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]
- Sizin IP ünvanız
- http://myipaddress.com
- IP Address Infos and Location with google maps
- http://www.ripe.net/whois