Handel narkotykami
Niektóre z zamieszczonych tu informacji wymagają weryfikacji. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się w dyskusji tego artykułu. Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu. |
![](http://web.archive.org./web/20161006034423im_/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9f/Bundesarchiv_Bild_102-07741%2C_Berlin%2C_%22Koks_Emil%22_der_Kokain-Verk%C3%A4ufer.jpg/220px-Bundesarchiv_Bild_102-07741%2C_Berlin%2C_%22Koks_Emil%22_der_Kokain-Verk%C3%A4ufer.jpg)
Handel narkotykami – sformułowanie to jest pojęciem potocznym. W języku prawniczym używa się określenia nielegalny obrót środkami odurzającymi i substancjami psychotropowymi, zwanymi potocznie narkotykami.
Zasady i restrykcje nielegalnego obrotu narkotykami w większości państw określa prawo wewnętrzne danego państwa, z reguły (w krajach wysoko rozwiniętych) zwalczając ten proceder. Obecnie obrót narkotykami w większości państw jest niemal całkowicie zabroniony, z pominięciem wyszczególnionych zarejestrowanych środków farmaceutycznych, których sprzedaż jest kontrolowana.
W Polsce zagadnienia obrotu narkotykami szczegółowo reguluje Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii, definiująca pojęcia środków odurzających i substancji psychotropowych oraz czynności związanych z ich wytwarzaniem i rozprowadzaniem, a także sankcji karnych za naruszenia ustawowych zakazów.
Historia[edytuj]
Produkcja i handel narkotykami towarzyszyły społeczeństwom od lat. Już we wczesnych stadiach rozwoju kulturowego, pojawiały się społeczne restrykcje dotyczące korzystania ze środków odurzających. W plemionach używać ich mogli jedynie szamani ("medycy"), wojowie lub cierpiący (w celach leczniczych). Narkotyki rozprzestrzeniały się po świecie wraz z rozwojem kupiectwa - stały się elementem handlowym i sprzedawane były m.in. jako magiczne zioła czy przyprawy. Jednak jako środki uzależniające, w działaniu rozluźniające, po jego ustaniu powodowały narastanie napięć, m.in. napięć społecznych, powstawania licznych patologii i w związku z tym powstanie rozbudowanej przestępczości narkotykowej, której celem było zapewnienie stałego dostęp do środków lub zysków z jego handlu. Handel narkotykami stał się więc obszarem sporów, na tyle groźnych i tragicznych, że powodujących konflikty zbrojne (wojny w których jedyną wartością był narkotyk) - przykładem mogą być słynne wojny opiumowe w XIX w. Chinach.
W XX wieku, w obliczu dynamicznych postępów w dziedzinie chemii i farmaceutyki i wynalezienia nowych, silnych środków psychotropowych (heroina, amfetamina), konieczne stało się prawne uregulowanie produkcji i obrotu tymi substancjami. W tym czasie obserwowano także wzrost popularności narkotyków pochodzenia naturalnego, jak np. opium i marihuana.
Traktat wersalski w art. 23 c) powierzał Lidze Narodów ogólny nadzór nad porozumieniami w sprawie handlu kobietami i dziećmi, handlu opium i innymi szkodliwymi środkami.
Efektem prób uregulowania obrotu narkotykami są międzynarodowe konwencje o kontroli narkotyków w Hadze z 23 stycznia 1912[1] czy w Genewie z 11 lutego i 19 lutego 1925[2], 13 lipca 1931[3], 26 czerwca 1936 oraz w Bangkoku 27 listopada 1931 roku.
W 1946 konwencje te zostały zaktualizowane[4].
Z inicjatywy ONZ w roku 1961 podpisane zostały jednolita konwencja o środkach odurzających, Konwencja o substancjach psychotropowych w 1971 i konwencja o zwalczaniu nielegalnego obrotu środkami odurzającymi i substancjami psychotropowymi w 1988, którą Rząd Polski ratyfikował w 1994. W sprawach handlu narkotykami ONZ powołało kilka komisji, w tym INCB i UNODC.
Pomimo powszechnych zakazów dotyczących posiadania narkotyków, przez wiele lat nie zlikwidowano ani nie zmniejszono popytu na substancje odurzające. Nielegalną produkcją i handlem zajęły się zorganizowane grupy przestępcze, a ogromne ilości pieniędzy pochodzące z obrotu narkotykami są jednym z podstawowych źródeł finansowania organizacji o charakterze terrorystycznym.
Obecnie coraz częściej w debacie publicznej można usłyszeć głosy nawołujące do rewizji obowiązującego prawa tak, by część zysku z handlu narkotykami, w postaci podatków mogła trafiać w ręce legalnych rządów.
Przypisy
- ↑ Międzynarodowa konwencja opiumowa podpisana w Hadze dnia 23 stycznia 1912 r, (Dz.U. 1923 r. Nr 9, poz. 55)
- ↑ Konwencja międzynarodowa dotycząca opjum podpisana w Genewie dnia 19 lutego 1925 r. (Dz.U. 1927 nr 108 poz. 920)
- ↑ Konwencja o ograniczeniu fabrykacji i o uregulowaniu podziału środków odurzających oraz protokół podpisania, podpisane w Genewie dnia 13 lipca 1931 r. (Dz.U. z 1934 r. Nr 12, poz. 97)
- ↑ Protokół zmieniający Umowy, Konwencje i Protokoły o środkach odurzających, zawarte w Hadze 23 stycznia 1912 r., w Genewie 11 lutego 1925 r., 19 lutego 1925 r. i 13 lipca 1931 r., w Bangkoku 27 listopada 1931 r. i w Genewie 26 czerwca 1936 r. podpisany w Lake Success dnia 11 grudnia 1946 r. (Dz.U. 1952 r. Nr 9 poz.50)
Linki zewnętrzne[edytuj]
- Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii (pol.)
- Problemy związane z narkomanią w prawie międzynarodowym
- Konwencje Międzynarodowej Kontroli Narkotyków ONZ (ang.)
- Sprawozdanie roczne 2004: Stan problemu narkotykowego w UE i Norwegii (pol.)
- Sprawozdanie roczne 2005: Stan problemu narkotykowego w UE i Norwegii (pol.)
- Serwis informacyjny o przestępczości zorganizowanej (pol.)
- ENCOD - Europejska koalicja na rzecz sprawiedliwej i efektywnej polityki narkotykowej (ang.) - jedna z największych organizacji nawołujących do reformy prawa dotyczącego narkotyków.